FAQ: Reprorechtvergoedingen voor vak-, wetenschappelijke en educatieve boeken en tijdschriften

Vanwege een stelselwijziging zal Lira vanaf 2020 beschikbare reprorechtvergoedingen uitkeren aan alle tekstauteurs van alle werken. Dus ook voor vakboeken en -tijdschriften, wetenschappelijke boeken en tijdschriften en educatieve geschriften. We hebben de meest gestelde vragen voor je op een rij gezet.

 

Wat moet ik doen om voor een reprorechtvergoeding in aanmerking te komen?

Je moet je eerst aanmelden bij Lira via de portal https://portal.lira.nl/reprorecht. Doe dit zo snel mogelijk om verzekerd te zijn van een uitnodiging voor de eerste verdelingen later dit jaar. Na je aanmelding, ontvang je een uitnodiging per email om opgave te doen van je inkomsten uit freelance schrijfwerkzaamheden. 

Alle instructies om opgave te doen staan in de uitnodiging die je van ons ontvangt en in onze portal (na inloggen). Let goed op of je opgave doet in onder ‘Educatieve Werken’ (voor PO/VO/MBO) of onder ‘Vak- en Wetenschappelijke Werken’ (voor HBO/WO). Auteurs die werken in beide categorieën willen opgeven, dienen dus twee keer opgave te doen.

Alle benodigde instructies staan in de uitnodiging die je per email ontvangt én in onze portal die je te zien krijgt na inloggen.

 

Ik ben al bekend bij Lira. Moet ik me opnieuw aanmelden?

Nee. Dat is niet nodig, want Lira heeft je gegevens al. Wel vragen wij je graag om Lira per email via lira@cedar.nl te informeren dat je schrijfwerkzaamheden hebt verricht in de categorieën vak/wetenschappelijk/educatief. Zo ben je ervan verzekerd dat wij je een uitnodiging sturen om opgave te doen.

Voor welke tekstauteurs is de reprorechtvergoeding bestemd?

De reprorechtvergoeding is bestemd voor alle tekstauteurs, journalisten en vertalers die schrijfwerkzaamheden hebben verricht op freelance basis. En ook, tot 70 jaar na het overlijden van de oorspronkelijke auteur: zijn erfgenamen. Schrijfwerkzaamheden verricht in loondienst komen niet in aanmerking voor een reprorechtvergoeding via Lira. 

Ik heb schrijfwerkzaamheden verricht zonder daar een vergoeding voor te hebben ontvangen van mijn uitgever. Krijg ik toch een reprorechtvergoeding?

Ja. De reprorechtvergoedingen zijn er voor alle tekstauteurs van wie (bijdragen) uit boeken, kranten en tijdschriften gekopieerd worden door bedrijven, overheids- en onderwijsinstellingen. Ook als je geen vergoeding (honorarium en/of royalty’s) hebt ontvangen van je uitgever, kun je aanspraak maken op een vergoeding. Lira hanteert hiervoor gemaximeerde standaardbedragen.

In mijn royaltyoverzicht staat onder aan de streep € 0,00, want het is verrekend met een voorschot of vaste vergoeding. Krijg ik toch een reprorechtvergoeding?

Bij je opgave van inkomsten uit schrijfwerkzaamheden via de portal ga je uit van de datum op je factuur of royaltyoverzicht. De reprorechtvergoedingen worden berekend over de totale inkomsten per jaar, dus ook over voorschotbedragen en over lumpsumbedragen. De reprorechtvergoeding zal dan relatief hoog zijn in het jaar dat het voorschot is gefactureerd.

Ik ben journalist en ontving al eerder reprorechtvergoedingen van Lira. Wat verandert er voor mij?

Je kunt voortaan al je (artikelen in) boeken en -tijdschriften opgeven voor reprorecht bij Lira. Dus niet alleen voor kranten en publiekstijdschriften, maar ook voor vaktijdschriften (tijdschriften primair bedoeld voor bepaalde bedrijfssectoren of beroepsgroepen) en wetenschappelijke tijdschriften (tijdschriften van academisch niveau met publicaties van wetenschappelijk onderzoek, primair bedoeld voor wetenschapsbeoefening, studie en onderzoek).

Let op dat je wel in de juiste categorie in portal opgave doet. In de portal staat onder het tabje “Uw Werken” de categorie “Journalistieke Werken” voor kranten en publiekstijdschriften en een aparte categorie “Vak en Wetenschappelijke Werken” voor vak- en wetenschappelijke tijdschriften en boeken.

 

 

Ik ben redacteur, kan ik me melden bij Lira voor een reprorechtvergoeding?

Redactiewerkzaamheden komen in principe niet in aanmerking voor de reprorechtvergoeding. Maar redacteuren die op basis van een auteurscontract in een auteursteam zijn opgenomen en een inhoudelijke schrijfbijdrage hebben geleverd, worden als maker beschouwd en kunnen zich daarom wel bij Lira aanmelden voor de reprorechtvergoeding.

Welke werken tellen mee voor mijn reprorechtvergoeding?

De reprorechtvergoedingen die worden geïncasseerd door Stichting Reprorecht en verdeeld door Lira hebben betrekking op uitgegeven werken zoals boeken, kranten en tijdschriften. Voor alle werken in alle categorieën geldt dat het moet gaan om titels die door een uitgever in Nederland zijn uitgegeven. Het maakt daarbij niet uit of het om een digitale (online) variant of een papieren variant van een titel gaat.

Ik doe opgave in de categorie Vak en Wetenschap maar kan mijn boek of tijdschrift niet vinden in de portal. Wat nu?

In deze categorie word je gevraagd naar totale inkomsten uit freelance schrijfwerkzaamheden per titel en per jaar. In de portal kun je onder “Vak en Wetenschappelijke Werken” het ISBN/ISSN van het boek of tijdschrift invoeren. Dit wordt dan in ons databestand gecontroleerd. Mocht de titel niet in ons bestand voorkomen, dan krijg je een melding en kun je de gewenste titel eenvoudig toevoegen door te klikken op de knop ‘Voeg werk toe’.

Ik moet mijn inkomsten uit freelance schrijfwerkzaamheden in 2018-19 opgeven. Hoe bepaal ik in welk jaar de inkomsten vallen?

Bij de vraag of de inkomsten binnen een bepaald jaar vallen, is de datum op de factuur, het statement of de specificatie leidend. U gaat bij de opgave dus niet uit van het jaar dat u de inkomsten daadwerkelijk heeft ontvangen of van het jaar waarop de inkomsten zijn gebaseerd, maar van de datum die op uw factuur of royaltyoverzicht staat. Voor royalty’s betekent dit dat u voor het invullen van de opgave 2018 uitgaat van het jaaroverzicht dat uw uitgever begin 2018 aan u heeft toegestuurd. Voor de opgave 2019 gebruikt u het jaaroverzicht dat uw uitgever begin 2019 aan u heeft toegestuurd. Het maakt daarbij niet uit op welke ja(a)r(en) de royalty’s op het overzicht precies betrekking hebben. Voor vaste vergoedingen, voorschotten en andere eenmalige uitkeringen gaat u uit van de datum van de factuur op basis waarvan u de betaling hebt ontvangen. Ter voorbeeld: een factuur met factuurdatum 23 december 2018 neemt u mee in de opgave 2018. Het maakt dan niet uit wanneer u de betaling precies ontvangen heeft.

Ik ben zowel auteur als uitgever. Kan ik mij aanmelden?

Ja. In dat geval kun je je aanmelden als individuele auteur om aanspraak te maken op het auteursdeel. Wil je je aanmelden als uitgever, neem dan contact op met Stichting PRO.

Kan ik mijn organisatie ook aanmelden?

Nee. Je kunt je alleen als individuele auteur aanmelden bij Lira. Uitgevers, universiteiten, scholen, bedrijven, advocatenkantoren of andere organisaties kunnen zich niet aanmelden. Er is één uitzondering die geldt wanneer de auteur zijn eigen auteursrechten in zijn eigen bedrijf, waarvan hij de enige eigenaar is, heeft ingebracht. Het bedrijf moet zich daarnaast uitsluitend richten op de exploitatie van de rechten op de werken die door de auteur daadwerkelijk zelf geschreven zijn. Deze uitzondering geldt voor natuurlijke personen die maker zijn in de zin van de Auteurswet en dus niet als sprake is van het werkgeversauteursrecht.

Ik heb eerder geld uitgekeerd gekregen via Lira en daarop hield Lira kosten in. Doet Lira dat nu ook?

Ja. Lira is een stichting zonder winstoogmerk. Wij doen er alles aan om de uitvoeringskosten zo laag mogelijk te houden. Om de verdeling van reprorechtvergoedingen mogelijk te maken zal Lira een percentage aan administratiekosten inhouden. Voor de eerste nieuwe verdelingsrondes in 2020 zijn de percentages voor vak, wetenschappelijke en educatieve boeken vastgesteld op 2,5% (incassojaar 2018) resp. 5% (incassojaar 2019) voor kosteninhouding.

Welke afspraken en overeenkomsten zijn van toepassing?

Lira keert de reprorechtvergoedingen uit op basis van verdelings- en repartitiereglementen. Het Repartitiereglement Reprorecht is goedgekeurd door Stichting Reprorecht en door het College van Toezicht Auteursrechten.

Steunt Lira ook via collectieve bestedingen de vak-, wetenschappelijke en educatieve auteurs?

Ja. Lira is een stichting voor en door auteurs en stelt zich ten doel de economische, sociale en culturele positie van alle tekstmakers te verbeteren. Daartoe houdt Lira een percentage in ter besteding aan sociale, collectieve en educatieve doelen via het Lira Fonds. De afgelopen jaren werden uit de collectieve reprorechtgelden de sectie Educatieve Auteurs van de Auteursbond gesteund en de Educatieve Parel (prijs voor de beste les). Ook het project Faces of Science van de KNAW wordt mede mogelijk gemaakt door de collectieve bestedingen via Lira.

Kom ik ook in aanmerking voor andere vergoedingen via Lira?

Mogelijk wel. Als jouw boek bijvoorbeeld door openbare bibliotheken is uitgeleend, heeft Lira een leenrechtvergoeding beschikbaar. Voor bijdragen aan e-magazines zijn daarnaast thuiskopievergoedingen beschikbaar. Meer informatie over de verschillende verdelingen door Lira vind je hier.

Wanneer kan ik mijn reprorechtvergoedingen verwachten?

In december 2020 zal Lira tot uitkering overgaan. Met de komst van de stelselwijziging voor schrijvers van vak, wetenschappelijke en educatieve werken, zal Lira in 2020 in één keer over twee jaren de vergoedingen beschikbaar stellen voor de categorieën vak, wetenschap en educatief.

Als jouw opgave vóór 19 oktober 2020 bij ons is binnengekomen, ontvang je de reprorechtvergoeding in december. Maar ook na die datum kun je gewoon opgave doen. In dat geval ontvang je je reprorechtvergoeding in het tweede kwartaal van 2021, bij de naverdeling.

Is mijn opgave goed doorgekomen bij Lira?

Mocht je twijfelen of je opgave inclusief bijlagen in goede orde is ontvangen, dan kun je altijd even uitloggen en opnieuw inloggen in de portal. Als het goed is gegaan en je hebt je opgave correct opgeslagen en verzonden, dan is jouw opgave nadat je opnieuw hebt ingelogd zichtbaar in het scherm.

 

Staat jouw vraag er niet bij?

Kom je er met deze antwoorden toch niet uit?

  • Lees de instructies en de relevante handleiding in onze portal goed na (indien van toepassing).
  • Stel je vraag via onze portal.
  • Email je vraag naar lira@cedar.nl .
  • Vraag het ons telefonisch op 023 870 0202.
  • Ondanks grote drukte doen wij er op dit moment alles aan om jou zo spoedig mogelijk van dienst te kunnen zijn!

 

Struggling to read Dutch?

Click here for English!